Con esta entrada en el blog, lo que intentaré, es dar un paseo por el Módulo 1 del curso de postgrado en OO.LL.
En síntesis los temas serían: Tema 1: Marco de Referencia de la OO.LL. Tema 2: Mercado Laboral Tema 3: Certificación y Formación Profesional Tema 4: Política Social y de Empleo en la UE Tema 5: Iniciativa Emprendedora como Forma de Acceso al Mercado Laboral
Con esta primera visión general del módulo he adquirido tanto conocimientos nuevos como profundizado en temas adquiridos anteriormente. No sólo en conocimientos teóricos, sino ya en conocimientos prácticos y un buen puñado de recursos digitales (todavía los que nos queda por ver ...) que en la época en la que estamos, son primordiales.
Tema 1: Marco de Referencia de la OO.LL.
Imprescindible diferenciar el Servicio Público de Empleo Estatal (SEPE) del Servizo Público de Emprego de Galicia (SPEG) que aunque convivan en las mismas dependencias, son organismos distintos con su propia organización, estructura y compentencias.
Importantes también los planes de políticas de empleo, tanto de España como de la UE.
En España tenemos la PAPE (Plan Anual de Política de Empleo) con la actual Estrategia Española de Activación para el Empleo 2014-2016.
En la UE tenemos la Estrategia Europea de Empleo 2020.
Relatorio a cargo de Teresa Bernal. Tema 2: Mercado Laboral
En este tema, Fernado Agulló nos habla de la oferta y demanda de trabajo, indicadores (EPA), tipos de desempleo y cómo y dónde trabajar, así como sus sistemas:
Por cuenta propia.
Por cuenta ajena:
Administración pública
Empresa pública
Empresa privada
Relatorio a cargo de Fernando Agulló. Tema 3: Certificación y Formación Profesional CUALIFICACIÓN VS COMPETENCIA
Cualificación: Conjunto de competencias (conocimientos y capacidades) válidas para el ejercicio de una actividad laboral que puede adquirirse a través de la formación o de la experiencia en el trabajo. Hay 26 familia y 5 niveles.
Cada cualificación se organiza en Unidades de Competencia. La UC es el agregado mínimo de competencias profesionales, susceptible de reconocimiento y acreditación parcial.
Relatorios a cargo de Elena González de la Cámara y de Ana Ferreiroa. Tema 4: Política Social y de Empleo en la UE
Tema 5: Iniciativa Emprendedora como Forma de Acceso al Mercado Laboral
¿Qué
decir de este primer módulo?, pois ben, considero que os temas que o conforman
son de vital importancia e de interese para todos os orientadores/as laborales,
xa que nos presenta a realidade na cal
se desenvolve o noso traballo como orientadores/as. Explicándonos e dándonos
información básica para a nosa profesión.
Comenzando polo
tema un, marco de referencia da orientación laboral, donde se nos
presentan os conceptos básicos e se nos da a coñecer o ámbito e funcionamento
no cal se desenvolve a nosa profesión. Presentasenos o Sistema Nacional de
Emprego e o Servizo Público de Emprego Estatal,o marco actual da política de
emprego en España, o cal nos recorda a base e principio da nosa profesión como
orientadores/as que é a atención ás persoas en situación de desemprego. E por último nos da Estratexia Europea de Emprego (EEE) que constitúe o programa anual de planificación e seguimento
das Políticas dos Estados membros con
obxecto de coordinar os instrumentos que se utilizan para combater o
desemprego.
A continuación,
como non podía ser de outro modo, introducimonos nos conceptos básicos do mercado laboral. Plantéxasenos o que é o marco conceptual
dos elementos que compoñen o mercado de traballo (oferta de traballo, demanda
de traballo,equilibrio no mercado de traballo, así como causas e efectos do
paro). Dásenos a coñecer a EPA como principal indicador do mercado de traballo,
mostrasenos os diferentes e principais tipos de desemprego, así como o mercado
de traballo actual e a súa normativa e os instrumentos e ferramentas para o seu
estudio.
O tema tres, certificación e formación profesional,
considero que é un dos temas máis complexos e o mesmo tempo máis interesantes,
foime de unha gran axuda a claridade da persoa que veu impartir a conferencia,
xa que me axudou a interiorizar términos
e conceptos e a establecer un pouco de orde en canto ás Competencias
profesionais, ós requisitos para acreditar as competencias, así como os
procedemdementos para acredirtalos, pois non sempre teñen que ser mediante a
vía formativa, senon tamén a través da experiencia laboral e poder chegar a
obter así o Certificado de profesionalidade.
En canto ó tema
de política social e de emprego na Unión
Europea, o que máis agradezco e a enorme fonte de recursos e páxinas webs
de información e asesoramento que a conferenciante nos facilitou en canto a
emprego, prácticas e becas na Unión Europea, xa que como orientadores/as, tendo
o coñecemento de estas webs, e estando o corriente do que nelas se publica, e
dandoas acoñecer ás persoas que orientamos interesadas en moverse por Europa o
noso traballo pode ser moi exitoso.
Algo do que
tiña moi pouco coñecemento como orientadora para poder asesorar e a iniciativa emprendedora como forma d acceso
ao mercado laboral, tema que me encantou, pois en grupo a través do método
CANVAS diseñamos os primeiros pasos da nosa empresa. Despertouse unha gran
curiosidade en mín sobre a iniciativa emprendedora, posto que considero que na
crise en que estamos pode ser a única
saída profesional, e de mellora a nivel social.
En canto ó modulo transversal aplicado ás novas tecnoloxías, teño que recoñecer que teñen unha gran importancia de cara a busqueda de emprego, e estar ó tanto de todas as novas que van saindo. Pois estamos na época da información rápida e continuada, e os que non nos poñamos ó corrente coas novas tecnoloxías quedamonos completamente fóra de todo. Para min o twiter, blogger, o google + son novas ferramentas que me estou iniciando no seu manexo e que constituen un reto cada día.
Mi nube es una clave de sol, ya
que mi profesión pone música a mi vida.
Mi profesión, ocupa un lugar
importante en mi vida, ya que es mi pasión, tanto en el ámbito de la
Orientación Laboral como en el de Educación e intervención social. Para mí,
poder trabajar en lo que me he especializado significa ilusión, lucha, fuerza,
me da ganas de vivir y me hace sentir bien como persona.
Considero muy importante el
trabajo en equipo y el compañerismo, ya que considero que la vida es un
aprendizaje continuo y que todos tenemos mucho que enseñar y sobretodo mucho
que aprender.
Me siento muy feliz y me da mucha alegría el poder compartir
conocimientos, es como si me cargara de energía y así poder afrontar día
tras día, haciendo cada uno diferente.
Como a de Chema Madoz, a miña nube ten tamén forma de árbore. Unha árbore que non ten tanto
poso existencial como a árbore da vida do paraíso bíblico pero que tamén ten o
seu simbolismo.
A miña nube de intereses ten, como as árbores,
raíces no territorio. Todo proceso de
orientacióndebe ter moi presente iso
que chaman a “ocupabilidade” e que
ten que ver co tecido socioeconómico existente e tamén coas oportunidades que
todo territorio ten por desenvolver.
A
árbore medra cara o ceo buscando a luz, reflicte ben o que ten un proceso de
orientación laboral de evolución e crecemento persoal. A árbore tamén como
exemplo de capacidade de adaptación para afrontar os cambios, perdendo as
follas no outono ou abaneándose co vento. A resiliencia como actitude intelixente para afrontar o
desemprego, que é un proceso excluínte no económico, pero tamén no social e
mesmo provoca un exilio do autoconcepto positivo da persoa. Afrontar a “dispoñibilidade” no proceso de
orientación ten tamén moito que ver con isto.
A resiliencia en canción, Felicidade de Mario
Jeneci
O proceso de orientación ten tamén moito de
simbiose no sentido de tecer unha rede de recursos para abordar a mellora da “empregabilidade”. E de novo a árbore
como exemplo de alianzas diversas co entorno, networking.
Esta nube-árbore ten moitos verbos dentro.
Parafraseando ao mítico Sr. Chinarro, son “unha chamada á acción” porque,
¿acaso es unha árbore? Móvete.
En“ORIENTATE” vamos a hacer un recorrido a través del
primer módulo del Curso de Postgrado de
Especialización en Orientación Laboral.
MÓDULO 1 – MARCO CONCEPTUAL
Lo componen cinco temas a través
de los cuales nos hemos ubicado en el marco de referencia de la orientación
laboral y una vez centrados los conceptos fundamentales profundizamos en el
mercado laboral, en las certificaciones y formación profesional, en la política social y de
empleo en la Unión Europea y por último nos adentramos en la iniciativa
emprendedora como forma de acceso en el mercado laboral.
CENTRANDO IDEAS…
TEMA 1: MARCO DE REFERENCIA DE LA
ORIENTACIÓN LABORAL.
Nos sitúa en el eje principal desde el que se vertebra
todo el complejo entramado de la orientación. Desde el pilar base conformado
por el Servicio Público de Empleo Estatal
(SEPE) y las competencias transferidas al Servicio Público de Empleo de
Galicia(SPEG).
Nos habla este tema de la POLÍTICAS ACTIVAS DE EMPLEO que encuadran el Plan anual de Política de Empleo, la Estrategia de Activación para
el Empleo y el Plan de Reformas de España 2015. Cabe detenerse en el Plan de
Reformas de España 2014 donde se desarrollan políticas de lucha contra el
desempleo, consecuencias de la crisis, desempleo juvenil, educación y formación
dual y apoyo al emprendimiento. Por supuesto todo esto se enclava dentro de la
Política de Empleo en Europa y su estrategia
de empleo para el 2020 que sentará las
directrices de todo lo que en España estamos llevando a cabo.
REFLEXIÓN: es el entorno perfecto
para ubicar la temática, organismos competentes, políticas de empleo y
estrategias.
Ámbito en el que confluyen los intereses de compradores/vendedores, las
empresas/ trabajadores, trabajo/salario.
Se busca un salario de equilibrio
en el que convergen intereses y nos encontramos con dos corrientes: LA FORMULACIÓN NEOCLÁSICA O CLÁSICA para la que el equilibrio entre ambas fuerzas
pasa porque estén de acuerdo y la FORMULACIÓN KEYNESIANAque admite que dos fuerzas que colisionan en el mercado deben
regularse porque los salarios tienden a
la baja.
Es fundamental la EPA (Encuesta
de Población Activa) = personas en edad de trabajar entre 16 y 65 años y que
desean hacerlo. Esta Población puede ser ocupada a tiempo completo o
parcial o parada que busca empleo
activamente.
Según la OIT están en paro todas aquellas personas
que en edad de trabajar pueden hacerlo y que durante un período están buscando
empleo mediante acciones específicas. Son desempleados e integran el
contingente de población en paro. El paro puede ser friccional, estructural (el verdaderamente problemático y que sufrimos
en nuestro país en la actualidad) y cíclico.
Todas las teorías se ponen de
acuerdo: los salarios son rígidos a la
baja. De ahí que cobre especial relevancia la
protección del Salario Mínimo Profesional.
REFLEXIÓN: conceptos teóricos
plasmados por las macro y microeconomías pero que se deben ver desde un
escenario que confronta con una realidad económica sumergida en una profunda
crisis por lo que el prisma hace que este equilibrio y esta lucha por conseguir
una estabilidad entre empresa, trabajador, salario…sea cada vez más compleja y
por desgracia cada vez más injusta.
Aquí se nos definen
las COMPETENCIAS como el conjunto de conocimientos, destrezas y aptitudes que
una persona pone en acción. La CUALIFICACIÓN es el conjunto de competencias que
en su conjunto necesita una ocupación para desarrollarla (son revisables,
derogables y actualizables).
- La Administración
Laboral (formación no reglada = CERTIFICADOS).
Al mismo tiempo la formación se
puede subdividir en:
-CONTINUA (para
trabajadores en activo) y que se subdivide según quién la oferta en FORMACIÓN
DE DEMANDA (la que pide la empresa) y FORMACIÓN DE OFERTA (agentes sociales)
-OCUPACIONAL (para desempleados).
-ALTERNANCIA (obradoiros, contratos de
formación…).
-ACCIONES DE APOYO.
A partir del 1 de enero de 2016 la formación
será: presencial, teleformación y mixta.
La competencia siempre implica
capacidad pero no siempre la capacidad implica tener competencia.
Las Unidades de Competencia
(módulos) se desglosan en Realizaciones Profesionales (entorno del
aula-capacidades) que a su vez se desglosan en
Criterios de Realización (evaluación).
Los certificados de
profesionalidad son el formato elegido por la Administración para la
acreditación. No son títulos.
REFLEXIÓN: tema complejo y fundamental
para el desarrollo de la profesión de orientador laboral.
TEMA 4: POLÍTICA SOCIAL Y DE
EMPLEO EN LA UNIÓN EUROPEA
Nos hace un repaso por su origen y evolución así
como por la Estrategia Europea de Empleo
1997 -2005 y Post Lisboa 2010-2020. Nos hace referencia a los organismos
competentes y los fundamentos que sustentan la movilidad de los trabajadores y
su libre circulación, así como los fondos estructurales de financiamiento como el Fondo Social
Europeo (FSE 2014-2020), Fondo Europeo de Adaptación a la Globalización (FEAG),
Programa Progress. Además de las políticas
activas que contribuyen al fomento de la empleabilidad en Europa y las
políticas pasivas que financian el sustento de quien no puede percibir un
salario.
REFLEXIÓN: Tema que sirve para
posicionarnos en un marco amplio y que ofrece toda una cantidad de recursos,
programas y ayudas adaptadas sobre todo a jóvenes que desean o necesitan salir
de España para poder desarrollar su profesión.
TEMA 5: LA INICIATIVA
EMPRENDEDORA COMO FORMA DE ACCESO AL MERCADO LABORAL.
España con su peculiar
modelo productivo basado en la pequeña y mediana empresa (de servicios y
construcción principalmente) no es un
país emprendedor y Galicia tampoco. Nuestra enseñanza no se adapta al mercado
laboral ni a las necesidades del modelo productivo ni empresarial. Hay una desmotivación
al emprendimiento.
Podemos diferenciar entre emprendedores
por necesidad que buscan una alternativa pero carecen de intuición, ideas,
creatividad y conocimientos de gestión empresarial de aquellos emprendedores capaces de dar
forma a una idea y llevarlo a la práctica con conocimientos y profesionalidad.
REFLEXIÓN: aprendimos a ver
alternativas al trabajo por cuenta ajena y desarrollamos una actividad grupal
dónde dimos rienda suelta al autoempleo creando nuestras propias empresas basándonos
en una metodología gráfica y secuencial llamada CANVAS.